Projekty badawcze (informacje o badaniu)
"Podatki: funkcje i opodatkowanie własności."
Status: w realizacji
Grupa: p4m3 przy Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych w Czarnem
Daty
Data rozpoczęcia: 0000-00-00
       

11. Funkcje podatków

Podatki pełnią funkcje, które z jednej strony mają charakter obiektywny, natomiast z drugiej strony zmieniają się, w miarę jak zachodzą przeobrażenia ustrojowe i społeczno-gospodarcze.

Do podstawowych funkcji podatku należą:

§  fiskalna (inaczej dochodowa),

§  regulacyjna,

§  stymulacyjna,

§  informacyjna.

Podatki służą w pierwszej kolejności realizacji funkcji fiskalnej, która sprowadza się do tego, że podatek pełni bardzo ważną rolę jako podstawowy rodzaj dochodów budżetowych. Jego rozmiary przewyższają wpływy z innych tytułów, takich jak opłaty, cła czy pożyczki. Funkcja fiskalna jest jedną z najstarszych funkcji podatkowych. I w czasach nowożytnych, i w czasach współczesnych podatki zabezpieczają pokrycie głównych wydatków publicznych.

Ściśle związana z funkcją fiskalną jest funkcja regulacyjna. Polega ona na kształtowaniu dochodu i majątku będących w dyspozycji podatników. Akceptowana jest w każdych warunkach społecznych i politycznych. Dzięki podatkom następuje redystrybucja dochodu i majątku narodowego między podatnikami, a związkami publicznoprawnymi, jakimi są państwo i organy samorządu terytorialnego. Zakres redystrybucji podatkowej zależy od struktury gospodarki.

Funkcja stymulacyjna natomiast, oznacza wykorzystanie instrumentów podatkowych w celu wywarcia wpływu na warunki działania jednostek oraz na kierunki i tempo ich rozwoju. Funkcja stymulacyjna realizuje się poprzez zróżnicowanie obciążeń podatkowych, dzięki czemu podatek może wpłynąć zachęcająco lub zniechęcająco na podejmowane decyzje w sprawie prowadzenia działalności. Praktycznym wyrazem realizacji tej funkcji w sensie pozytywnym jest system zwolnień i ulg podatkowych. Obecnie większa część ulg została zlikwidowana i zastąpiona poprzez wprowadzenie 19% podatku dochodowego dla przedsiębiorców.

Ostatnią z wymienionych funkcji podatku jest funkcja informacyjna. Polega ona na tym, że realizacja wpływów podatkowych ogółem lub z określonego podatku dostarcza informacji o prawidłowościach bądź nieprawidłowościach przebiegu procesów gospodarczych. Znaczne obniżenie wpływów od podmiotów gospodarczych może świadczyć, np. o trudnościach ze zbytem produkcji lub z wyegzekwowaniem należności od niektórych kontrahentów.

2.Opodatkowanie własności

Wśród obowiązków ciążących na obywatelach Rzeczpospolitej Polskiej wskazać należy na ponoszenie ciężarów świadczeń publicznych, w tym podatków. Realizując go ustawodawca nałożył obowiązki podatkowa także na prawa składające się na własność intelektualną. Omówienie podstawowych regulacji dotyczących opodatkowania własności intelektualnej – „opodatkowania wiedzy” stanowić będzie przedmiot niniejszych rozważań.

1.     Ustawodawca nakłada obowiązek podatkowy na prawa wchodzące w skład własności intelektualnej w ustawie z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 roku, nr 54, poz. 654 z późniejszymi zmianami), ustawie z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 roku, nr 14, poz. 176 z późniejszymi zmianami) oraz ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004 roku, nr 54, poz. 535 z późniejszymi zmianami).

2.     1. Podatek dochodowym od osób prawnych

3.     1.1. Ustawa z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych ustala zasady opodatkowania dochodu uzyskiwanego przez osoby prawne oraz spółki kapitałowe w organizacji.Zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 punkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych podatek dochodowy z tytułu uzyskanych na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej przychodów z praw autorskich lub praw pokrewnych, z praw do projektów wynalazczych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również ze sprzedaży tych praw, z należności za udostępnienie tajemnicy receptury lub procesu produkcyjnego, za użytkowanie lub prawo do użytkowania urządzenia przemysłowego, w tym także środka transportu, urządzenia handlowego lub naukowego, za informacje związane ze zdobytym doświadczeniem w dziedzinie przemysłowej, handlowej lub naukowej (know – how) ustala się w wysokości 10 % tych przychodów. Przepis ten stosuje się po uwzględnieniu umów w sprawie zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu, których stroną jest Rzeczpospolita Polska. Oznacza to, że w pierwszej kolejności zastosowanie znajdą właśnie przepisy takich umów.

4.     1.2. Wskazana regulacja wskazuje przychody opodatkowane w sposób ryczałtowy. Co ciekawe, tak skonstruowany obowiązek podatkowy rozciąga się nie tylko na należności uzyskiwane z tytułu praw autorskich i praw pokrewnych, praw do projektów wynalazczych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, ale także rozciąga się na wszelkiego rodzaju formy ich przeniesienia. Wynika z tego, że podatkiem zryczałtowanym obciążona będzie każda umowa o przeniesienie majątkowych praw autorskich czy też umowa przenosząca prawa do projektów wynalazczych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych.

5.     1.3. Ustawodawca wśród praw własności intelektualnej opodatkowanych podatkiem w wysokości 10 % przychodów wskazuje także użytkowanie lub prawo do użytkowania urządzeń przemysłowych, w tym także środka transportu, urządzenia handlowego lub naukowego. Pod pojęciem tym kryje się uregulowane w kodeksie cywilnym ograniczone prawo rzeczowe, polegające na obciążeniu rzeczy prawem do jej używania i do pobierania z niej pożytków.

6.     1.4. Z kolei udostępnienie tajemnicy receptury lub procesu produkcyjnego, obok know – how wskazuje, że wskazaną powyżej stawkę podatkową stosować należy także do niektórych elementów składowych tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 roku, nr 153, poz. 1503 z późniejszymi zmianami). W związku z tym, pod pojęciem tajemnicy receptury lub procesu produkcyjnego należy rozumieć nieujawnione do wiadomości publicznej informacje dotyczące receptury oraz procesu produkcyjnego, co do których podjęto niezbędne działania w celu zachowania ich w poufności. To właśnie element poufności decyduje, że określona informacja stanowi tajemnicę.

7.     1.5. Jednocześnie należy zauważyć, że wskazana ustawa definiuje również pojęcie know – how, które na gruncie tej ustawy rozumiane jest jako informacja związana ze zdobytym doświadczeniem w dziedzinie przemysłowej, handlowej lub naukowej. Należy zauważyć, że definicja ta jest stosunkowo ogólna i obejmuje swoim zakresem każdą informację zdobytą z doświadczeniem w określonych dziedzinach. Co więcej, informacji tych nie można uzyskać na podstawie wiedzy na temat samego produktu, a także na podstawie wiedzy o postępie technicznym (na elementy te zwraca uwagę Stowarzyszenie Biur Ochrony Własności Przemysłowej w swojej definicji własności intelektualnej).

8.     1.6. Osobnego rozważenia wymaga zagadnienie opodatkowania programów komputerowych. Zgodnie z treścią art. 1 ust. 2 punkt 1 stanowi on przedmiot prawa autorskiego, który podlega ochronie tak jak utwór literacki. Wynika z tego, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych w formie zryczałtowanej podlega samo przeniesienie praw do programu komputerowego oraz korzystanie z niego. Zgodnie z treścią wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2007 roku, II FSK 745/2006 „nie można uznać, że dyspozycja art. 21 ust. 1 punkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych odnosi się tylko i wyłącznie do przychodów z praw autorskich, a nie dotyczy przychodów z należności licencyjnych od programów komputerowych”. Kwestią przesądzoną jest, że z tego dobrodziejstwa nie może korzystać wdrożenie programu komputerowego rozumiane jako zestaw czynności obejmujących instalację i szkolenie (decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach Ośrodek Zamiejscowy w Bielsku – Białej z dnia 15 listopada 2005 roku, PBB1/421-81/2005).

9.     2. Podatek dochodowy od osób fizycznych

10.   2.1. Osoby fizyczne, mające miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 punkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za źródło przychodów uznaje się prawa majątkowe, którymi z kolei są w szczególności przychody z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów, praw do projektów wynalazczych, praw do topografii układów scalonych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również z odpłatnego zbycia tych praw.

11.   2.2. Najistotniejsze znaczenie z punktu widzenia podatnika ma określenie wysokości kosztów uzyskania przychodów, co ma znaczenie dla wysokości należnego podatku. w pierwszej kolejności wskazać należy, że ustawodawca w tym zakresie potraktował prawa własności intelektualnej korzystnie. Zgodnie z treścią art. 22 ust. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych koszty uzyskania przychodów określa się:

12.   -z tytułu zapłaty twórcy za przeniesienie prawa własności wynalazku, topografii układu scalonego, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego, znaku towarowego lub wzoru zdobniczego - w wysokości 50 % uzyskanego przychodu,

13.   -z tytułu opłaty licencyjnej za przeniesienie prawa stosowania wynalazku, topografii układu scalonego, wzoru użytkowego, wzoru przemysłowego, znaku towarowego lub wzoru zdobniczego, otrzymanej w pierwszym roku trwania licencji od pierwszej jednostki, z którą zawarto umowę licencyjną - w wysokości 50 % uzyskanego przychodu,

14.   -z tytułu korzystania przez twórców z praw autorskich i artystów wykonawców z praw pokrewnych, w rozumieniu odrębnych przepisów, lub rozporządzania przez nich tymi prawami - - w wysokości 50% uzyskanego przychodu, z tym że koszty te oblicza się od przychodu pomniejszonego o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe.

15.  

»Na górę
Kontakt
WSP im. Janusza Korczaka w Warszawie
os. Witosa 20
77-300 Człuchów
Polska, woj. Pomorskie
tel. (59) 834 43 72
fax. (59) 834 43 72
UE
Strona internetowa jest współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Odwiedzono naszą stornę 106870 razy
:: Powered by multiCMS :: Projekt i wykonanie BerMar multimedia
x
Logowanie
login:
hasło:
Przypomnienie hasła
login:
Logowanie do strefy klienta
Znajdujesz się w miejscu umożliwiającym dostęp do strefy klienta. W celu zalogowania się wpisz w wyznaczone miejsca swój login i hasło a następnie kliknij "zaloguj się". Aby zamknąć okno logowania kliknij na przycisk "X"


Przywracanie utraconego hasła
Jeżeli nie pamiętasz hasła, skorzystaj z możliwości przypomnienia hasła. Wpisz swój login a następnie kliknij "przypomnij mi hasło". Aby zamknąć okno logowania kliknij na przycisk "X".
x
Wyszukaj w serwisie
W celu wyszukania treści w serwisie wpisz szukana frazę a nastepnie kliknij na przycisk "WYSZUKAJ". Aby zamknąć okno wyszukiwania kliknij na przycisk "X"